close
MCK w 2018 – zapowiedź najważniejszych wydarzeń

MCK w 2018 – zapowiedź najważniejszych wydarzeń

Prezentujemy najważniejsze tegoroczne wydarzenia organizowane przez Międzynarodowe Centrum Kultury.

Europejski Rok Dziedzictwa Kulturowego 2018

Europejski Rok Dziedzictwa Kulturowego (ERDK 2018) to ogólnoeuropejska kampania, której celem jest poszerzanie wiedzy o społecznym i gospodarczym znaczeniu dziedzictwa kulturowego. W całej Unii Europejskiej odbędą się z tej okazji tysiące wydarzeń i projektów, prezentujących nie tylko dziedzictwo poszczególnych społeczności, ale jego znaczenie dziedzictwa w życiu każdego z nas.

Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego wyznaczyło Międzynarodowe Centrum Kultury do koordynowania ERDK w Polsce. Zadaniem koordynatora jest promocja roku oraz aktywizacja polskich organizacji i instytucji do realizacji działań wpisujących się w cele i założenia ERDK.

Działania w ramach ERDK adresowane są do szerokiej publiczności, przede wszystkim do dzieci i młodzieży, środowisk zajmujących się dziedzictwem, decydentów oraz przedstawicieli świata biznesu. Priorytetem MCK jest zaangażowanie tych grup w ochronę dziedzictwa oraz zachęcanie do współpracy podmiotów działających w różnych sektorach (ochrona środowiska, biznes, sektor kultury i kreatywny, turystyka itp.).

W ramach Europejskiego Roku Dziedzictwa Kulturowego MCK przygotuje wiele własnych projektów:

SPOTKANIA:

  • konferencja Znak Dziedzictwa Europejskiego (wrzesień)

Znak Dziedzictwa Europejskiego (ZDE) został ustanowiony przez UE w 2011 roku. Wyróżnia obiekty posiadające wartość europejskiego symbolu i odgrywające znaczącą rolę w historii i kulturze Europy lub budowaniu UE. Podczas trzydniowej konferencji poruszona zostanie kwestia budowania europejskich narracji, dyskutowany będzie branding miejsc, na przykładzie wybranych obiektów wyróżnionych znakiem omówione zostaną kwestie zarządzania oraz wyzwania, z jakimi ich zarządcy muszą się mierzyć.

  • seminaria Dziedzictwo i jego potencjał prorozwojowy (kwiecień–październik)

Cykl otwartych dla publiczności seminariów w sześciu miastach Polski na temat społecznego i gospodarczego potencjału dziedzictwa.

PUBLIKACJE:

  • John Tunbridge, „Zmiana warty. Dziedzictwo na przełomie wieków”

Wybór esejów jednego z najwybitniejszych żyjących heritologów (i ojców założycieli dyscypliny) stanowiący jednocześnie pierwszą polskojęzyczną prezentację wyjątkowego wkładu Johna Tunbridge’a do światowych badań nad dziedzictwem kulturowym. Zebrane w tomie artykuły są świadectwem zmian, jakie w ostatnich trzydziestu latach zaszły w sposobach postrzegania i rozumienia dziedzictwa, a także transkontynentalną podróżą przez miejsca, w których wykuwało się nowoczesne myślenie na jego temat.  W swoich esejach Tunbridge zastanawia się nad tym, do kogo należy dziedzictwo, przygląda się kłopotliwemu dziedzictwu apartheidu w Republice Południowej Afryki i postkolonialnemu w Indiach Zachodnich, a także snuje refleksje nad „ciemną stroną” turystyki i wyzwaniami stojącymi przed rewitalizacją miast historycznych. Jego teksty to nie tylko pasjonująca i erudycyjna, lecz także niezbędna lektura dla każdego zainteresowanego związkami pomiędzy przeszłością a teraźniejszością.

  • „Bestiariusz polski”

Książka dla dzieci nt. dziedzictwa przygotowana we współpracy z Wydawnictwem Dwie Siostry. Wydawnictwo ma przybliżyć w dostępny i atrakcyjny sposób tematykę materialnego i niematerialnego dziedzictwa kulturowego i skłonić rodziców do rozmów na temat jednostkowej oraz wspólnej odpowiedzialności za nie.

  • kwartalnik „Herito”, nr 32, Znak Dziedzictwa Europejskiego

WYSTAWY:

  • „Architektura niepodległości w Europie Środkowej”
  • „Fundusze europejskie dla dziedzictwa”

PROGRAMY EDUKACYJNE:

  • specjalna edycja szkoły letniej V4 Heritage Academy
  • Lekcje o dziedzictwie
  • „Dziedzictwo z klasą. Edukacja o dziedzictwie dla grup szkolnych” – Seminarium dla nauczycieli (styczeń)
  • 12 spacerów na 12 miesięcy
  • Centrum wolontariatu i staży

Częścią ERDK 2018 jest też atrakcyjna kampania edukacyjno-informacyjna na ulicach polskich miast, poświęcona różnym, nie zawsze oczywistym aspektom dziedzictwa kulturowego. Przyciągające uwagę citylighty autorstwa Krzysztofa Radoszka można oglądać w Krakowie do połowy lutego.


KRAKÓW JAKO MOST

O wyjątkowości Krakowa przesądza jego środkowoeuropejski charakter, ale świadczy o niej także wiele innych relacji, jakim miasto zawdzięcza swą pozycję i bogactwo dziedzictwa. Projekt „Kraków jako most” służy przywołaniu mniej oczywistych związków Krakowa – z cywilizacją osmańsko-turecką oraz światem Wielkiego Stepu. Choć trudno wyobrazić sobie Kraków bez lajkonika, choć niemal wszyscy wiedzą, dlaczego hejnał urywa się wpół taktu, świadomość roli Krakowa jako pomostu między Europą a Bliskim Wschodem i Azją Środkową jest nikła. Mało kto pamięta na przykład, że Jan Matejko nie tylko odwiedził Imperium Osmańskie, ale również stworzył kilka obrazów o tematyce orientalnej, które dziś – razem z licznymi pamiątkami z podróży – można oglądać w jego krakowskim muzeum. Okazuje się, że po ponad sześciuset latach od nawiązania gospodarczych, politycznych i kulturalnych relacji między Polską a Turcją wciąż niewiele o sobie wiemy. Kultura daje ogromne możliwości wzajemnego doświadczania i oddziaływania. Dlatego w roku 2018 MCK pragnie poszerzyć świadomość związków Krakowa, pokazując „kulturalny most” przerzucony między Europą a Azją. To również okazja do rozmowy nad wyzwaniami współczesności, nad dialogiem kultur, szacunkiem dla innych cywilizacji i systemów wartości, otwartością na Innego. Dziedzictwo Krakowa zaświadcza, że spotkanie kultur nie musi być zderzeniem, lecz może twórczo owocować.

WYSTAWA

Stambuł. Dwa światy, jedno miasto

8 maja – 2 września 2018

kuratorki: dr Beata Nykiel, dr Monika Rydiger

Nie ma na świecie drugiej takiej metropolii. Stambuł to jedyne miasto rozciągające się na dwóch kontynentach: z jednej strony Bosforu ma Europę, z drugiej – Azję. Dawna stolica Imperium Osmańskiego i aktualna kulturalna stolica Turcji intryguje kontrastami, bowiem tu dwa tysiące lat historii przeplata się z nowoczesnością.

Wystawę tworzą unikatowe archiwalne fotografie z bogatej, liczącej ponad siedem tysięcy zdjęć kolekcji Instytutu Badań nad Stambułem (İstanbul Araştırmaları Enstitüsü, IRI) i Muzeum Pery (Pera Müzesi, PM) w Stambule, ukazujące zarówno transformację miasta na przełomie XIX i XX wieku, jak i dynamiczny rozwój fotografii. Prezentowane będą prace czołowych dziewiętnastowiecznych stambulskich fotografów, takich jak James Robertson, Pascal Sébah, Vassilaki Kargopoulo, Polycarpe Joaillier czy bracia Viçen, Hovsep i Kevork Abdullah.

Wystawa będzie także opowieścią o codziennym życiu stambułczyków, odzwierciedlającą zmiany społeczne i obyczajowe zapoczątkowane reformami z okresu tanzimatu (1839–1876) i uwieńczone powstaniem Republiki Turcji (1923). Ekspozycję wzbogacą obrazy i grafiki zafascynowanych Stambułem artystów polskich (z polskich kolekcji muzealnych), między innymi prace absolwentów petersburskiej ASP: Stanisława Chlebowskiego (nadwornego malarza sułtana Abdülaziza w Konstantynopolu w latach 1864–1876) oraz Jana Ciąglińskiego – zafascynowanego Orientem ucznia Wojciecha Gersona, który odwiedził miasto w 1893 roku.

PROJEKT I PUBLIKACJA

Tysiąc skarbów Krakowa

MCK podjęło się zidentyfikowania i opisania najcenniejszych zabytków ruchomych Krakowa. Trzyletni projekt realizowany jest z inspiracji Urzędu Miasta Krakowa. Artefakty wybrane przez zespół ekspertów zilustrują dorobek artystyczny, intelektualny i cywilizacyjny miasta i jego mieszkańców na przestrzeni dziejów. Publikacja prezentowała będzie fotografie tytułowych skarbów miasta wraz z ich dokładnym opisem. Ukaże się ona w dwóch wersjach językowych: polskiej i angielskiej jesienią 2018 roku.

PUBLIKACJA

Adam Balcer, Między Półksiężycem i Turanem. Europa Środkowa a świat islamu i Wielkiego Stepu

Świat islamu i Wielkiego Stepu długotrwale i znacząco oddziaływał na kraje Europy Środkowej. Także Europa Środkowa miała istotny – przeważnie słabo znany – wpływ na Imperium Osmańskie oraz ludy koczownicze. Ta relacja najlepiej pokazuje casus Stambułu, największego miasta Europy i stolicy jednego z najpotężniejszych mocarstw w dziejach świata, które było równocześnie spadkobiercą tradycji cesarstwa rzymskiego i stepowych chanatów. W efekcie Stambuł z jednej strony miał olbrzymi wpływ na historię i tożsamość kulturową Europy Środkowej, z drugiej zaś przybywający doń Środkowoeuropejczycy odegrali wielką rolę w dziejach miasta i Imperium Osmańskiego. Przyjęcie takiej obustronnej optyki pozwala na reinterpretację środkowoeuropejskiego doświadczenia historycznego.

Kolejny tom serii Biblioteka Europy Środka pod redakcją prof. Jacka Purchli. Planowany termin wydania: maj–czerwiec 2018


NIEPODLEGŁA

Rok 2018 w kulturze polskiej przebiegał będzie pod znakiem pamięci o stuleciu odzyskania przez Polskę niepodległości. Wśród 40 najważniejszych wydarzeń mających uświetnić tę rocznicę, objętych programem „Niepodległa”, znalazła się wystawa „Architektura niepodległości w Europie Środkowej” przygotowana przez Międzynarodowe Centrum Kultury.

Zakończenie pierwszej wojny światowej przyniosło niepodległość wielu narodom Europy Środkowej. Dla innych zaś oznaczało głębokie zmiany dotychczasowych ram życia politycznego i gospodarczego. Zniszczenia wojenne, przesunięcia granic oraz zderzenie z nowymi realiami politycznymi odcisnęły piętno na rozwoju kultury oraz kształcie architektury tej części kontynentu w kolejnych dekadach.

WYSTAWA

Architektura niepodległości w Europie Środkowej

30 października 2018 – 10 lutego 2019

Kuratorzy: Łukasz Galusek, dr Żanna Komar, Helena Postawka-Lech, dr Michał Wiśniewski, Natalia Żak

Wystawa zarysuje zmiany, jakie dokonały się w naszej części Europy po roku 1918 – nową geografię, urbanistykę i architekturę młodych państw, najbliższe otoczenie człowieka – domy, osiedla, miasta, obiekty turystyczne czy miejsca wypoczynku. Celem wystawy będzie pokazanie jak młode państwa, budując swoją tożsamość, w krótkim czasie potrafiły wykreować własny rozpoznawalny wizerunek. Jego kluczowym elementem była duma z upragnionej i odzyskanej niepodległości oraz budowanie poczucia wspólnoty obywatelskiej. Najdobitniej zjawisko to odzwierciedla architektura dwudziestolecia międzywojennego.

 Zestawienie przykładów z wielu krajów Europy Środkowej wskaże różnice i podobieństwa w podejściu do przestrzeni. Poszukiwanie nowych wzorów ikonografii narodowej i symboli państwa, zaznaczanie swojej obecności na mapie kontynentu, w krajobrazie regionów i miast, chęć stworzenia nowych szans dla rozwoju społecznego – to tylko kilka spośród fenomenów, które kształtowały krajobraz kulturowy Europy Środkowej tego czasu. Obok tych najciekawszych i najważniejszych powojennych realizacji, wystawa odkryje także mniej znane przykłady. Zaprezentowane zostaną oryginalne plany i modele założeń architektonicznych, fotografie z epoki oraz filmy.

Sfinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach Programu Wieloletniego NIEPODLEGŁA na lata 2017-2021.

PUBLIKACJE

Włodzimierz Borodziej, Maciej Górny, Piotr Kwiatkowski, 11 listopada 1918 jako miejsce pamięci

Historia Święta Niepodległości, dyskusje wokół daty odzyskania niepodległości, interpretacja procesu, który doprowadził od powstania państwa – oto tematy tej książki. Perspektywa obejmująca także Austrię, Czechosłowację, Finlandię, Estonię, Jugosławię i Węgry pozwoli umieścić polski przypadek w szerokim kontinuum regionalnych dyskusji o pamięci odzyskania niepodległości. Mieszczą się w nim nie tylko konkurencyjne i potencjalne miejsca pamięci (takie jak krótkotrwała niepodległość Ukrainy cieszącej się częściowym uznaniem międzynarodowym po traktacie brzeskim), lecz także procesy wyparcia i odrzucenia skutków wielkiej wojny w krajach, które ją przegrały. Dla zdecydowanej większości społeczeństwa rodzącej się Drugiej Rzeczypospolitej nie ulegało wątpliwości, że odzyskanie niepodległości było wielkim sukcesem i wyznaczało nowy rozdział w narodowej historii. Wymaga więc szczególnego upamiętnienia i świętowania. Problem w tym, że nawet sprawa tak elementarna, jak ustalenie daty symbolizującej to wydarzenie, okazała się niełatwa i praktycznie przez całe dwudziestolecie międzywojenne toczył się spór o to, kiedy i jak należałoby fakt ten świętować.


Materiały prasowe: MCK

U Grześka na imieninach

Agnieszka Potocka-Makoś „Przypadkowy plan” w Galerii Sztuki A1

Nasza strona internetowa używa plików cookies w celach statystycznych, reklamowych oraz funkcjonalnych. dowiedz się więcej

Nasza strona internetowa używa plików cookies w celach statystycznych, reklamowych oraz funkcjonalnych.
Dzięki nim możemy indywidualnie dostosować stronę do twoich potrzeb.
Każdy może zaakceptować pliki cookies albo ma możliwość wyłączenia ich w przeglądarce, dzięki czemu nie będą zbierane żadne informacje.

Zamknij