3 i 4 maja na scenie Teatru Nowego w Krakowie odbyły się premierowe pokazy spektaklu „Tu Wolna Europa” w reż. Piotra Siekluckiego. Głównym odtwórcą i bohaterem jest Janusz Marchwiński – aktor i jednocześnie mecenas Teatru Nowego, który przez lata swej działalności zawodowej związany był z rozgłośnią Radia Wolna Europa w Monachium. W sposób sentymentalny, niejednokrotnie żartobliwy opowiada o początkach pracy spikera. Przedstawia sylwetki ludzi, którzy mieli wpływ na kształtowanie jego kariery, jak i działalności samej rozgłośni. Wszystko to odbywa się w klimacie i charakterze „wieczorku zapoznawczego”. Minimalizm scenografii, która ograniczała się do statywu z mikrofonem, krzesła i skromnej oprawy świetlnej sprawił, że miało się wrażenie totalnej spójności z opowiadającym Marchwińskim. A przyznać trzeba, że opowiadał wybornie. Nie tylko jako aktor, a człowiek, który ma do powiedzenia niezwykle barwne, czasem ironiczne, a jakże osobiste wspomnienia. Przypomnę, że Radio Wolna Europa utworzono w 1949 w Nowym Jorku, jako medialne ramię „Narodowego Komitetu na Rzecz Wolnej Europy”. W latach 1952 – 1994 istniała polska sekcja Radia Wolna Europa. Dyrektorami Rozgłośni Polskiej RWE w Monachium byli: Jan Nowak-Jeziorański, Zygmunt Michałowski, Zdzisław Najder, Marek Łatyński i Piotr Mroczyk. To właśnie o nich m.in. opowiadał Janusz Marchwiński. W okresie PRL Radio Wolna Europa było najczęściej słuchanym (i systematycznie zagłuszanym) radiem zagranicznym. Minęło 25 lat od wolnych wyborów w Polsce, 20 lat od chwili gdy radio zamilkło. Przyznać trzeba twórcom spektaklu, że pamięć o rozgłośni zatarła się niemal całkowicie, przez to ich celem było „na nowo odkryć i nadać nowy senes uczuciom zdawałoby się tak zdewaluowanym jak patriotyzm, honor czy przywiązanie do wartości”. Jeśli ja byłem zasłuchany, momentami mając oczy we łzach, to cel został osiągnięty… a może ma natura jest aż nazbyt wrażliwa? Trzeba więc, aby każdy kto może, a komu sztuka z muzyką na najwyższym poziomie, świetnym wykonaniem, nie jest obojętna, komu historia jest znamienną, udał się do Teatru Nowego przy Gazowej 21 w Krakowie i mógł poddać się chwili refleksji i sam wysunąć wnioski subiektywne. Osobiście jestem pod wielkim wrażeniem estetyki, wielkiej kultury i klasy całego przedsięwzięcia. Cieszę się, że mogę wysunąć chociaż tak krótką dygresję pełną uznania. 3 maja Januszowi Marchwińskiemu przyznano odznaczenie Honoris Gratia za wybitne zasługi dla Miasta Krakowa.
Scenariusz i wykonanie: Janusz Marchwiński
Reżyseria: Piotr Sieklucki
Występują: Janusz Marchwiński, Anna Dzierżak (fortepian), Karolina Szymbara (skrzypce), Łukasz Laxy (wiolonczela)
Aranżacje muzyczne: Łukasz Laxy
Koordynacja muzyczna: Edward Pasewicz
