Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego oraz Biblioteka Jagiellońska zapraszają na promocję książki Jakuba Bohuszewicza pt. „Od opętania do rytuału. Pojęcie i praktyka transu w kultach vodun i katolicyzmie”

W dyskusji towarzyszącej promocji udział wezmą:

prof. dr hab. Andrzej Szyjewski (Instytut Religioznawstwa UJ)

dr hab. Małgorzata Sacha (Instytut Religioznawstwa UJ)

dr Maciej Czeremski (Instytut Religioznawstwa UJ)

oraz Autor

Spotkanie odbędzie się 18 stycznia o godzinie 17.00 w Bibliotece Jagiellońskiej

Przyczyną, dla której „opętanie” wywołuje takie emocje, wydaje się fascynacja tym zjawiskiem. Według Vincenta Crapanzana cechuje ona cały zachodni krąg kulturowy, a jej korzenie sięgają V wieku p.n.e., kiedy to Eurypides napisał swoje Bachantki. W sztuce tej król Penteusz sprzeciwia się kultowi nowego boga, którego wyznawcy powoli, ale nieubłaganie zmierzają do Teb […]. Przeciwieństwem zachodniej postawy jest podejście dominujące w kultach vodun (ze Wstępu)

Celem pracy jest zastosowanie metod pochodzących z nauk ewolucyjnych i kognitywnych w porównawczych badaniach nad zjawiskiem transu owładnięciowego. Narzędziem realizacji tego celu jest zdefiniowanie transu owładnięciowego jako imitacji ducha odbywającej się w warunkach rytuału, co zakłóca normalną relację między znakiem a znaczeniem, aktorem a odgrywaną rolą, rzeczywistością a jej obrzędową reprezentacją. W rezultacie typowy rytuał owładnięciowy prowadzi do sytuacji, w której znak staje się swoim znaczeniem, aktor odgrywaną rolą, a rytuał rzeczywistością, którą odtwarza.

Teoria ta zostaje następnie wykorzystana w porównawczych badaniach owładnięć transowych w kultach vodun i katolicyzmie, co pomaga potwierdzić wyjściową tezę na temat rytualnego transu, który zmienia grupę niespokrewnionych jednostek w organizm wyższego rzędu. Godne uwagi jest to, że – zakładając funkcjonowanie jednego mechanizmu w obu systemach – kulty vodun i katolicyzm różnią się w kwestii oceny transu. Podczas gdy vodun uznaje go za podstawę doświadczenia religijnego, potwierdzającego kluczowe przesłanki jego ideologii, w katolicyzmie naruszenie granic osoby pozostaje w relacji dysonansu z ortodoksyjną teorią woli, tworzącą fundament chrześcijańskiej antropologii

Więcej informacji o wydarzeniu na: https://www.facebook.com/events/527084784325672/

Materiały prasowe: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego